นกหลับขณะบิน

นักวิทยาศาสตร์ในเยอรมนี รายงานผลการศึกษาพฤติกรรมเกี่ยวกับการหลับของนก ในระหว่างที่บิน พบว่า นกสามารถหลับได้จริงในระหว่างกำลังบินเป็นเวลายาวนาน และระยะทางไกล

สำหรับสัตว์โลกโดยทั่วไป ตั้งแต่มนุษย์จนกระทั่งถึงปลาฉลาม มีหลักฐานการศึกษาวิจัยชัดเจนว่า การนอนหลับ เป็นส่วนสำคัญในวัฏจักรชีวิตของสัตว์ต่างๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งสำหรับมนุษย์ มีข้อมูลหลักฐานวิทยาศาสตร์สรุปชัดเจนถึงผลร้ายต่อสุขภาพสำหรับคนที่ขาดการนอนหลับในแต่ละวัน และขาดการนอนหลับต่อเนื่องกันเป็นเวลายาวนานหลายวัน แต่สำหรับนก ไม่มีข้อมูลหลักฐานโดยตรงมาก่อนเลยว่า การหลับมีความจำเป็นแค่ไหน โดยเฉพาะอย่างยิ่ง นกที่มีพฤติกรรมการบินเป็นระยะทางยาวไกล และต่อเนื่องกันเป็นเวลาหลายวันนั้น มีการนอนหลับในระหว่างการบินหรือไม่ และถ้ามี นกทำได้อย่างไร จึงสามารถหลับในระหว่างบินโดยไม่ตก

https://www.facebook.com/bluecode06/posts/1504902712926439

https://web.facebook.com/rmutphysics/posts/1614591905272289

ในที่สุด วงการวิทยาศาสตร์ก็ได้คำตอบสำหรับโจทย์นี้เป็นครั้งแรก โดยคณะนักวิทยาศาสตร์ ที่ Max Planck Institute For Ornithology (สถาบันมักซ์พลังค์ปักษีวิททยา) ใน Seewiesen (ซีวีเซน) เยอรมนี นำทีมโดย นีลส์ แรตเทนบอร์ก (Niels Rattenborg) ตีพิมพ์รายงานผลการศึกษาวิจัยในวารสาร Nature Communications และในวารสาร Nature Communications และในวารสาร New Scientist ฉบับวันที่ 6 สิงหาคม ค.ศ.2012

—–
นีลส์ แรตเทนบอร์ก และคณะ ทำการทดลองศึกษากับ นกฟรีเกต (Frigate) หรือ นกโจรสลัด ซึ่งเป็นนกที่มีพฤติกรรมสามารถทำการบินอย่างต่อเนื่องเป็นเวลายาวนาน โดยไม่พักเลย เป็นเวลามากที่สุดได้ถึงสองเดือน
ในการทดลอง นีลส์ แรตเทนบอร์ก ใช้วิธีการติดอุปกรณ์เครื่องตรวจจับการทำงานของสมองขนาดเล็กบนหัวของนก ระบบการตรวจจับความเคลื่อนไหวของส่วนอื่นๆ ของตัวนกและระบบการบอกตำแหน่งดาวเทียมจีพีเอส จากนั้นก็ติดตามการบินของนกทดลองจำนวน 14 ตัว ในการบินข้ามมหาสมุทรแปซิฟิกเป็นเวลา 10 ชั่วโมงเป็นระยะทาง 2,880 กิโลเมตร

—–
ผลการทดลองพบว่า นกโจรสลัด หลับได้จริงระหว่างการบิน โดยเฉลี่ยแล้วเป็นเวลา 41 นาทีต่อวัน แต่มิใช่เป็นการนอนหลับงีบเดียว 41 นาที หากเป็นการนอนหลับเป็น งีบ งีบครั้งละประมาณ 12 วินาที ซึ่งแตกต่างอย่างมากจากพฤติกรรมการนอนหลับ ระหว่างที่อยู่บนบกของนกโจรสลัด ที่ใช้เวลานอนหลับยาวถึงมากกว่า 12 ชั่วโมงต่อวัน

—–
มีประเด็นสงสัยกันว่า ถ้านกหลับได้ในระหว่างบิน สมองของนกจะหลับไปด้วยทั้งสองซีก หรือจะหลับไปเพียงซีกเดียว เพื่อให้สมองซีกยังตื่นอยู่ ควบคุมร่างกายให้บิน

—–
ผลการทดลองสรุปออกมาชัดเจนว่า ส่วนใหญ่แล้วสมองของนกขณะกำลังหลับ จะหลับไปเพียงซีกหนึ่ง แต่ก็มีเช่นเดียวกันที่บางครั้งสมองของนกทั้งสองซีกก็หลับไปด้วย

—–
มีข้อสังเกตหรือคำอธิบายว่า การหลับของสมองทั้งสองซีก มักจะเกิดขณะที่นกกำลังบินอยู่ในสภาพอากาศที่ค่อนข้างราบเรียบ ทำให้นกสามารถถลาร่อน โดยไม่ต้องกระพือปีก

คณะนักวิทยาศาสตร์เยอรมนี มีแผนจะทำการทดลองศึกษากับนกชนิดอื่นๆ ที่มีพฤติกรรมการบินเป็นระยะทางไกล และเป็นเวลายาวนาน ดังเช่นการบินย้ายถิ่นตามการเปลี่ยนแปลงของฤดูกาล เป้าหมายเพื่อจะศึกษาว่า นกต่างชนิดกันมีพฤติกรรมการนอนหลับระหว่างการบินแตกต่างกันอย่างไร โดยมีเป้าหมายจะหาคำตอบสำหรับคำถามว่า ทำไมนกดังเช่นนกโจรสลัด จึงหลับในระหว่างการบินได้ โดยไม่มีผลทางด้านลบต่อสุขภาพ

สำหรับนกโจรสลัด เป็นไปได้หรือไม่ว่า พฤติกรรมการนอนหลับเป็นช่วงสั้นๆ ในระหว่างการบิน เป็นผลจากสภาพแวดล้อมการใช้ชีวิต เพราะนกโจรสลัดไม่สามารถว่ายน้ำ (เป็นการพักบนผิวน้ำ) ได้ดังนกบางชนิด กล่าวคือเป็นผลจากการปรับตัวเพื่อความอยู่รอดตามทฤษฎีวิวัฒนาการของสิ่งมีชีวิต

วงการวิทยาศาสตร์คาดว่า ผลการศึกษาพฤติกรรมการนอนหลับเป็นช่วงระยะเวลาสั้นๆ ของนก ในระหว่างการบิน น่าจะเป็นประโยชน์ประโยชน์สำหรับการศึกษาผลกระทบของการนอนหลับเป็นเวลาน้อยกว่าปกติมากๆ ต่อสุขภาพของคนและสิ่งมีชีวิตชนิดอื่นๆ ด้วย

ที่มาจาก:  https://www.thairath.co.th/content/823410